WEIGHT MANAGEMENT · GLP-1
ปากกาลดน้ำหนัก
นวัตกรรมยาฉีดควบคุมน้ำหนักสัปดาห์ละครั้งกลุ่ม GLP-1 อย่าง Wegovy (Semaglutide) และ Mounjaro (Tirzepatide) — โรคอ้วนและภาวะน้ำหนักเกินเป็นโรคเรื้อรังทางระบบเผาผลาญที่รักษาได้ทางการแพทย์ ภายใต้การประเมินและสั่งจ่ายโดยแพทย์เท่านั้น
กลไกการออกฤทธิ์
Wegovy (Semaglutide) — ตัวรับเดี่ยว (Single Agonist)
เลียนแบบฮอร์โมน GLP-1 (Glucagon-like Peptide-1) ที่ร่างกายหลั่งจากลำไส้เล็กหลังรับประทานอาหาร ออกฤทธิ์ต่อสมองส่วนไฮโปทาลามัสให้รู้สึก “อิ่ม” ลดความอยากของหวานและของมัน พร้อมชะลอการบีบตัวของกระเพาะ (Gastric Emptying) ให้อิ่มแน่นยาวนานขึ้น
Mounjaro (Tirzepatide) — ตัวรับคู่ (Dual Agonist / Twincretin)
เลียนแบบฮอร์โมน 2 ชนิดพร้อมกัน คือ GLP-1 และ GIP นอกจากทำให้อิ่มและชะลอการย่อยแล้ว GIP ยังทำงานร่วมกับเซลล์ไขมันและสมองโดยตรง เพิ่มความไวต่ออินซูลิน (ลดภาวะดื้ออินซูลิน) และปรับวิธีจัดการโมเลกุลไขมัน
ประสิทธิภาพในการลดน้ำหนัก
- Wegovy (STEP Trials): ขนาดสูงสุด 2.4 mg ต่อเนื่อง 68 สัปดาห์ ลดน้ำหนักเฉลี่ยประมาณ 15% ของน้ำหนักเริ่มต้น
- Mounjaro (SURMOUNT Trials): ขนาดสูงสุด 15 mg ต่อเนื่อง 72 สัปดาห์ ลดน้ำหนักเฉลี่ยถึง 20.9–22.5% — เป็นหนึ่งในผลลัพธ์ที่สูงที่สุดจากการศึกษาทางคลินิกขนาดใหญ่
- กลุ่มเอเชีย/คนไทยตอบสนองต่อยาได้ดีแม้ใช้โดสต่ำกว่าฝั่งตะวันตก และ Mounjaro โดดเด่นเรื่องสลายไขมันในช่องท้อง (Visceral Fat) ตรงกับปัญหา “อ้วนลงพุง”
ข้อบ่งชี้ทางการแพทย์
- Wegovy: รับรองให้ใช้ควบคุมน้ำหนักระยะยาวในผู้ที่มี BMI ≥ 30 หรือ ≥ 27 ที่มีโรคร่วม และช่วยลดความเสี่ยงโรคหลอดเลือดหัวใจรุนแรง (MACE) ได้ถึง 20%
- Mounjaro: อนุมัติหลักเพื่อรักษาเบาหวานชนิดที่ 2 (ควบคุม HbA1c) ส่วนสูตรเพื่อลดน้ำหนักโดยตรงใช้ชื่อการค้า Zepbound (ตัวยาเดียวกัน) มีข้อมูลช่วยลดไขมันพอกตับและชะลอความเสื่อมของไต
ผลข้างเคียงที่ควรรู้
- อาการทั่วไปช่วง 1–4 สัปดาห์แรกหรือเมื่อเพิ่มโดส: คลื่นไส้ พะอืดพะอม ท้องผูก บางรายท้องเสียหรือกรดไหลย้อน
- “Ozempic Face” (หน้าตอบ/ผิวเหี่ยว): ไม่ได้เกิดจากตัวยา แต่เกิดจากน้ำหนักและไขมันใต้ผิวลดเร็วเกินไปจนคอลลาเจนสร้างตามไม่ทัน เกิดได้กับการลดน้ำหนักเร็วทุกวิธี
- ข้อควรระวังรุนแรง: ห้ามใช้ในผู้มีประวัติ/ครอบครัวเป็นมะเร็งต่อมไทรอยด์ชนิดเมดัลลารี (MTC) และเฝ้าระวังตับอ่อนอักเสบเฉียบพลัน
การปฏิบัติตัวและโภชนาการ
- เน้นโปรตีนคุณภาพสูง (อกไก่ ปลา ไข่ขาว เวย์โปรตีน) อย่างน้อย 1.2–1.5 กรัม/น้ำหนักตัว 1 กก. เพื่อไม่ให้ร่างกายสลายกล้ามเนื้อ
- หลีกเลี่ยงอาหารไขมันสูงและของทอด เพราะกระเพาะย่อยช้าลงจะทำให้ท้องอืดและอาเจียน
- ออกกำลังกายแบบแรงต้าน (Weight Training) ควบคู่คาร์ดิโอ เพื่อรักษากล้ามเนื้อและอัตราเผาผลาญพื้นฐาน (BMR)
ยากลุ่มนี้เป็นยาควบคุมพิเศษ ไม่สามารถซื้อมาฉีดเองได้ ต้องตรวจเลือด ประเมินสภาพร่างกาย และสั่งจ่ายโดยแพทย์เท่านั้น ปรึกษาฟรีที่ Groove Clinic
เปรียบเทียบ Wegovy vs Mounjaro
| มิติเปรียบเทียบ | Wegovy (Semaglutide) | Mounjaro (Tirzepatide) |
|---|---|---|
| โครงสร้างยา | เลียนแบบฮอร์โมนเดี่ยว (GLP-1) | เลียนแบบฮอร์โมนคู่ (GLP-1 + GIP) |
| ความแรงลดน้ำหนัก | สูง (เฉลี่ย ~15%) | สูงมากที่สุด (เฉลี่ย ~20%+) |
| จุดเด่นหลัก | ลดน้ำหนักตรงตัว เด่นเรื่องปกป้องหัวใจและหลอดเลือด | ลดภาวะดื้ออินซูลิน สลายไขมันในช่องท้องได้ดี |
| การปรับตัวของร่างกาย | อาการคลื่นไส้อาจชัดเจนกว่าช่วงปรับโดส | ฮอร์โมนคู่ช่วยเบรกอาการคลื่นไส้ในบางราย |
คำถามที่พบบ่อย
ลดน้ำหนักถึงเป้าแล้วหยุดฉีดทันทีได้ไหม จะโยโย่ไหม
ไม่แนะนำให้หยุดทันที และมีโอกาสน้ำหนักกลับมาหากไม่ปรับพฤติกรรม ควรปรึกษาแพทย์ทำ Maintenance Dose หรือค่อย ๆ ลดยา (Tapering) ควบคู่คุมอาหารและออกกำลังกาย
ยาทำให้กล้ามเนื้อหายจริงไหม ป้องกันอย่างไร
เกิดจากการลดน้ำหนักเร็ว ไม่ใช่ยาทำลายกล้ามเนื้อโดยตรง ป้องกันด้วยการทานโปรตีนให้พอและออกกำลังกายแบบแรงต้าน 2–3 ครั้ง/สัปดาห์
ฉีด Ozempic/Saxenda อยู่ เปลี่ยนมา Wegovy/Mounjaro ได้เลยไหม
เปลี่ยนได้แต่ห้ามเปลี่ยนเองและห้ามใช้ควบคู่กัน ต้องให้แพทย์วางแผนการเปลี่ยนยา (Cross-over protocol)
เป็นโรคกระเพาะ/กรดไหลย้อน ใช้ได้ไหม
ใช้ได้แต่อาจมีอาการรุนแรงขึ้นช่วงแรกเพราะกระเพาะบีบตัวช้าลง ต้องแจ้งแพทย์ล่วงหน้า เลี่ยงมื้อใหญ่ และห้ามนอนทันทีหลังอาหาร
ลืมฉีดตามกำหนดทำอย่างไร
เลทไม่เกิน 5 วันให้ฉีดทันทีที่นึกได้แล้วฉีดเข็มต่อไปวันเดิม เลทเกิน 5 วันให้ข้ามเข็มนั้น ห้ามฉีดเบิ้ล 2 โดส หากลืมเกิน 2 สัปดาห์ควรปรึกษาแพทย์เริ่มนับโดสต่ำสุดใหม่
สนใจปรึกษาแพทย์
ประเมินและออกแบบการรักษาเฉพาะบุคคลโดยทีมแพทย์ ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย